Wspólne oświadczenie ministrów spraw zagranicznych państw członkowskich Wspólnoty Niepodległych Państw w sprawie wzmocnienia roli prawa międzynarodowego, 22 marca 2021 r.

Ministrowie spraw zagranicznych Republiki Armenii, Republiki Białorusi, Republiki Kazachstanu, Republiki Kirgiskiej, Federacji Rosyjskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu i Republiki Uzbekistanu,

stwierdzając, że przestrzeganie prawa międzynarodowego jest gwarancją stabilności w stosunkach międzynarodowych,

zauważając powagę rosnącego zagrożenia dla pokoju i bezpieczeństwa na świecie, spowodowanego ingerencją, w tym zbrojną, w sprawy wewnętrzne i zewnętrzne państw, podkreślając znaczenie wzmocnienia centralnej roli Organizacji Narodów Zjednoczonych w zapewnianiu pokoju i bezpieczeństwa na planecie, ważną rolę jej Karty oraz zawartych w niej celów i zasad dla kształtowania bezwzględnych norm prawa międzynarodowego i jego stopniowego rozwoju,

potwierdzając konieczność stworzenia odpowiednich warunków, w tym poprzez ustanowienie i przestrzeganie norm prawa międzynarodowego, aby umożliwić państwom wykonywanie ich niezbywalnego prawa do suwerennego wyboru ich politycznych, gospodarczych, społecznych i kulturowych systemów rozwoju, bez ingerencji w jakiejkolwiek formie lub nacisków ze strony innego państwa lub grupy państw,

kierując się Kartą Narodów Zjednoczonych z dnia 26 czerwca 1945 r., Porozumieniem o utworzeniu Wspólnoty Niepodległych Państw z dnia 8 grudnia 1991 r., Kartą Wspólnoty Niepodległych Państw z dnia 22 stycznia 1993 r.,

uwzględniając Deklarację w sprawie przestrzegania zasad współpracy w ramach Wspólnoty Niepodległych Państw z dnia 14 lutego 1992 roku, Deklarację w sprawie niestosowania siły lub groźby użycia siły w stosunkach między państwami członkowskimi Wspólnoty Niepodległych Państw z dnia 20 marca 1992 roku, Deklarację z Aszchabadu w sprawie rozwoju współpracy i budowania zaufania w stosunkach między państwami członkowskimi Wspólnoty Niepodległych Państw z dnia 24 grudnia 1993 roku, Deklarację szefów państw członkowskich Wspólnoty Niepodległych Państw w sprawie dalszych wspólnych wysiłków w zakresie zapobiegania terroryzmowi międzynarodowemu z dnia 16 września 2016 roku,

deklarujemy naszą lojalność wobec celów i zasad zapisanych w Karcie Narodów Zjednoczonych, Deklaracji zasad prawa międzynarodowego dotyczących przyjaznych stosunków i współpracy między państwami z 1970 r. zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych oraz Akcie Końcowym Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie z 1975 r. z Helsinek,

uważamy, że uniwersalne i wzajemnie ze sobą powiązane zasady prawa międzynarodowego są podstawą sprawiedliwych i równouprawnionych stosunków międzynarodowych, które tworzą przestrzeń równego i niepodzielnego bezpieczeństwa oraz skutecznej współpracy gospodarczej, uznajemy za niedopuszczalne bezpośrednie lub pośrednie naruszenie tych zasad,

potwierdzamy, że zasada suwerennej równości jest jedną z kluczowych zasad umożliwiających zapewnienie stabilności w stosunkach międzynarodowych,

zwracamy uwagę na fakt, że państwa korzystają ze swoich praw na podstawie niezależności i suwerennej równości, mają prawo do udziału w tworzeniu, interpretacji i stosowaniu prawa międzynarodowego na równych zasadach, a także są zobowiązane do jego sumiennego, jednolitego i konsekwentnego przestrzegania,

podzielamy pogląd, że sumienne przestrzeganie ogólnie uznanych zasad i norm prawa międzynarodowego wyklucza praktykę podwójnych standardów lub narzucanie innym państwom własnej woli państwa lub grupy państw,

uważamy za niedopuszczalne stosowanie przez poszczególne państwa presji gospodarczej lub środków przymusu wobec innych państw,

wyrażamy poważny niepokój, którego przyczyną jest coraz częstsze stosowanie wobec innych państw jednostronnych środków przymusu nieopartych na prawie międzynarodowym, w tym środków gospodarczych, uważamy je za przykład praktyki podwójnych standardów i wzywamy do zaprzestania tej praktyki,

ponownie potwierdzamy, że nakładanie sankcji jest wyłączną prerogatywą Rady Bezpieczeństwa ONZ na mocy rozdziału VII Karty Narodów Zjednoczonych i podkreślamy, że przyjmowanie przez państwa środków poza środkami podejmowanymi przez Radę Bezpieczeństwa ONZ lub w charakterze ich uzupełnienia pozbawia środki Rady Bezpieczeństwa ONZ obiektu i celów oraz podważa ich integralność i skuteczność,

w pełni popieramy zasadę prawa międzynarodowego, zgodnie z którą państwa powstrzymują się od groźby użycia siły lub jej użycia z naruszeniem Karty Narodów Zjednoczonych i uważamy jednostronne interwencje wojskowe za niedopuszczalne,

potwierdzamy naszą lojalność wobec zasady pokojowego rozstrzygania sporów zgodnie z prawem międzynarodowym, zgodnie z którą państwa winny rozstrzygać spory za pomocą wspólnie uzgodnionych form, środków i mechanizmów mających na celu zmniejszenie napięć i przywrócenie pokojowej współpracy między stronami sporu,

ponownie podkreślamy znaczenie zasady nieinterwencji w sprawy wewnętrzne suwerennych państw,

potępiamy jako naruszenie tej zasady wszelkie interwencje mające na celu organizację obalenia prawowitych rządów, a także eksterytorialne stosowanie prawa krajowego przez państwa z naruszeniem prawa międzynarodowego,

uważamy, że zobowiązania międzynarodowe dotyczące immunitetów państw, ich własności i urzędników muszą być sumiennie przestrzegane oraz że naruszenie tych zobowiązań jest niezgodne z zasadą suwerennej równości państw i może pociągać za sobą zaostrzenie napięć w stosunkach międzypaństwowych,

wzywamy państwa do dalszej współpracy w celu wzmocnienia istniejącego systemu porozumień dotyczących rozbrojenia, nierozprzestrzeniania i kontroli broni,

potępiamy terroryzm we wszystkich jego formach i przejawach jako globalne zagrożenie dla międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa oraz ponownie potwierdzamy, że terroryzm nie może i nie powinien być kojarzony z jakąkolwiek religią, narodowością, cywilizacją czy grupą etniczną,

podkreślamy, że wszelkie akty terrorystyczne są przestępcze i nieusprawiedliwione, niezależnie od ich motywów, niezależnie od tego, gdzie, kiedy i przez kogo zostały popełnione,

z zadowoleniem przyjmujemy opracowanie i podpisanie Kodeksu postępowania na rzecz świata wolnego od terroryzmu, zauważając, że inicjatywa ta jest pożytecznym krokiem w zakresie promowania wielostronnego partnerstwa, tworzenia synergii, realizacji działań kontrterrorystycznych, a także wymiany doświadczeń na szczeblu międzynarodowym, regionalnym i subregionalnym,

zauważamy potrzebę zjednoczenia wysiłków i kompleksowego podejścia do zapobiegania i zwalczania terroryzmu zgodnie z prawem międzynarodowym, w tym z Kartą Narodów Zjednoczonych, odpowiednimi rezolucjami Rady Bezpieczeństwa ONZ i globalną strategią antyterrorystyczną ONZ, oraz uznajemy, że grupy terrorystyczne i ekstremistyczne nie powinny być wykorzystywane jako narzędzia do osiągania celów politycznych,

potwierdzamy znaczenie współpracy międzynarodowej w kształtowaniu powszechnego poszanowania i przestrzegania praw człowieka oraz uważamy, że wzajemne stosunki w sferze ochrony praw człowieka powinny opierać się na powszechnie uznanych zasadach i normach prawa międzynarodowego,

wyrażamy gotowość do aktywizacji obopólnie korzystnej i opartej na wzajemnym szacunku współpracy w zakresie ochrony praw człowieka, z uwzględnieniem specyfiki regionalnej, krajowej, kulturowej i historycznej naszych państw,

uważamy za konieczne kontynuowanie współpracy między naszymi państwami w celu podtrzymania i wzmocnienia roli prawa międzynarodowego oraz ustanowienia sprawiedliwego i równego porządku międzynarodowego opartego na prawie międzynarodowym.